Eeuwenoud communicatiegereedschap zo goed als nieuw

Filosofie kan in een organisatie waarden, visie en uitgangspunten helder krijgen met communicatiegereedschap wat al eeuwen zijn waarde heeft bewezen. Filosofie gaat over denken en spreken dat gericht is op verstandigheid en inzicht, op verruiming en verdieping van de werkelijkheid. Het gaat om een systematische manier van communiceren en argumenteren.

In de eerste plaats zijn er filosofische vragen waar mensen iets mee willen. Die vragen bestaan overal en bij iedereen. Ze gaan over visie en identiteit. Wie ben ik, waar sta ik, wat wil ik loslaten, wat wil ik vasthouden en koesteren, waar wil ik heen? Het zijn vragen over koers of kernwaarden. Filosofie kan die vragen hanteerbaar maken, manieren aanreiken om met die vragen om te gaan.

Om die manieren gaat het bij de tweede functie van filosofie. De drie gangbare communicatievarianten zijn de dialectica (de kunst van het voeren van dialogen), de retorica (de kunst van het overtuigen) en de grammatica (de kunst van het vastleggen van ideeën). Het is de plicht van iedereen om mee te doen aan dialogen, debatten en betogen over het algemeen belang. Dit is voor organisaties te vertalen naar de vereiste om te leren nadenken over het organisatiebelang en om te leren medeverantwoordelijkheid te dragen.

Het communicatiegereedschap van de filosofie leent zich goed voor processen waarbij in gezamenlijkheid gezocht wordt naar antwoorden op essentiële vragen, zoals visie en missie van de organisatie. Het doel is dan om uit te komen op richtinggevende uitspraken. Het gaat erom een stap verder te komen dan datgene wat altijd al gezegd en gedacht wordt. De ervaringen van medewerkers kunnen worden onderzocht op de diepere achtergrond ervan. Waarbij er voor gezorgd moet worden dat een visie niet wordt vastgelegd in zelfstandige naamwoorden maar in zinnen. Kernwaarden, zoals daadkracht of respect, worden pas duidelijk als mensen weten waar ze naar verwijzen. Door werkwoorden te gebruiken kun je aanduiden wat er met kernwoorden gebeurd. En krijgen kernwoorden betekenis. En de werkwoorden verwijzen naar gedrag. Uiteindelijk verwacht je van medewerkers dat zij hun gedrag met de visie en missie van de organisatie in overeenstemming kunnen brengen.

De filosofie heeft communicatiemodellen in huis die hun werking al duizenden jaren hebben bewezen. Zo helpen de stappen in een Socratisch gesprek je om een vruchtbare dialoog te voeren en betekenissen te geven.

Pieter-Marijn,

Advies en strategie

Strategie | , , , , , , , , , , , ,